Volledig btw-tarief op vlees kan milieueffecten snel en goedkoop verminderen

21 januari 2026 Danique de Coo Pixabay/vika-imperia550
NIEUWS | Het invoeren van een volledig btw-tarief op vleesproducten kan de milieueffecten van vleesconsumptie snel en goedkoop verminderen. Dat blijkt uit een nieuwe studie van het Potsdam Institute for Climate Impact Research, dat in tijdschrift Nature Food is gepubliceerd. De heffing zou zo'n 26 euro per jaar kunnen kosten, maar de impact op het milieu met drie tot zes procent kunnen verminderen.  

Dierlijke producten zijn verantwoordelijk voor bijna een kwart van de broeikasgasemissies, meer dan de helft van het biodiversiteitsverlies en fosforvervuiling en driekwart van het waterverbruik. 22 van de 27 EU-lidstaten een lager belastingtarief op vleesproducten dan het algemene btw-tarief. 

Het onderzoek

Onderzoekers berekenden in de nieuwe studie dat de wereldwijde ecologische voetafdruk van vlees een stuk groter is dan die van plantaardige voedingsmiddelen, wat betreft klimaatimpact, verlies van biodiversiteit en vervuiling van land. De enige uitzondering was watergebruik. Ook keken onderzoekers hoe twee mogelijke beleidsveranderingen (volledige btw-heffing of een CO2-prijs op voedsel) de prijzen, het consumptieniveau, de milieueffecten en de kosten kunnen beïnvloeden.

Belastingvoordelen opheffen

Het verschil in kosten tussen dierlijk en plantaardig wordt onvoldoende weerspiegeld in de prijs van de producten in de winkels. Dat komt onder andere doordat de berekeningen erg ingewikkeld zijn. De onderzoekers stellen daarom dat de eenvoudigste eerste stap zou zijn om belastingvoordelen op vlees af te schaffen. Die belastingvoordelen verschillen per land. 

Extra kosten

De impact van een btw-verhoging hangt af van herverdeling: zonder herverdeling stijgen de kosten met 109 euro per jaar, met herverdeling met 26 euro. Een CO2-heffing van 52 euro zou de kosten verder beperken tot circa 12 euro per jaar en meer milieuwinst opleveren, maar is op korte termijn minder haalbaar dan een btw-wijziging.

Nederlanders zijn bereid 

Eerder bleek ook al dat Nederlanders bereid zijn om een ‘eerlijkheidsheffing’ te betalen. Het draagvlak van die heffing op vlees was 10 eurocent per 100 gram toegenomen, naar 63 procent. Dit bleek uit de verkiezingspeiling van TAPP Coalitie.

Bron: BNR en Nature Food