Nederlandse slachthuizen verwerkten in het eerste kwartaal van 2026 het laagste aantal varkens sinds 2009, blijkt uit een analyse van DCA Market Intelligence. De daling hangt samen met afkoopregelingen in de varkenshouderij, die de omvang van de sector de afgelopen jaren aanzienlijk hebben verkleind.
Uit een analyse van DCA Market Intelligence op basis van gegevens van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) blijkt dat er tot en met week 14 in totaal 3.733.125 varkens zijn geslacht. Dat zijn ongeveer 300.000 dieren minder dan in dezelfde periode vorig jaar, een afname van 7,4 procent. De daling volgt op het Nederlandse stopzetregeling voor veehouderijen, waarbij deelnemende bedrijven uiterlijk eind 2025 hun activiteiten moesten beëindigen.
Hoewel de grootste effecten van deze regelingen nu lijken te zijn gepasseerd, is hun impact nog steeds zichtbaar in de slachtcijfers van het eerste halfjaar van 2026. Het aantal varkens in Nederland daalde in 2025 onder de 10 miljoen, het laagste niveau in ongeveer 45 jaar.
Daling in meerjarig perspectief
De afname maakt deel uit van een bredere neerwaartse trend die sinds 2022 zichtbaar is. In het eerste kwartaal van het piekjaar 2021 werden nog meer dan 4,5 miljoen varkens geslacht. Dat betekent dat de huidige aantallen ongeveer 780.000 dieren lager liggen, een daling van meer dan 17 procent in vijf jaar. Wel worden varkens de afgelopen jaren met een hoger gemiddeld gewicht geslacht, waardoor de totale varkensvleesproductie minder sterk is gedaald.
Om de dalende binnenlandse aanvoer te compenseren, hebben Nederlandse slachthuizen in recente jaren meer varkens betrokken uit exportstromen, met name dieren die eerder naar buitenlandse slachthuizen gingen, zoals in Duitsland. Deze buffer is nu grotendeels verdwenen. Waar in het eerste kwartaal van 2016 nog ongeveer 930.000 slachtvarkens werden geëxporteerd, is dit volume in 2026 gedaald tot ongeveer 100.000 dieren.
Capaciteitsbenutting onder druk
De verwerkingscapaciteit van Nederlandse slachthuizen bedraagt meer dan 300.000 varkens per week. In de krapste weken van het eerste kwartaal bedroeg de beschikbare aanvoer, inclusief omgeleide exportstromen, ongeveer 270.000 dieren. Met een seizoensgebonden lagere aanvoer in de zomermaanden zal de capaciteitsbenutting naar verwachting onder het volle niveau blijven in de komende periode.
Kleinere aanvoer garandeert geen hogere prijzen
Of een kleinere aanvoer zal leiden tot hogere varkensprijzen blijft onzeker, aldus de analyse van DCA Market Intelligence. Nederlandse slachthuizen opereren in een sterk exportgerichte markt en zijn afhankelijk van verkopen binnen Europa, waar de beschikbaarheid van varkensvlees momenteel ruim is. Dit komt mede door hogere varkensaantallen in landen als Spanje, Duitsland en Denemarken.
Volgens Wageningen University & Research blijft de zelfvoorzieningsgraad van de Nederlandse varkensketen rond de 300 procent. Dit creëert een spanning op de markt: slachthuizen hebben voldoende aanvoer nodig om de capaciteit te benutten, maar zijn terughoudend met het verhogen van inkoopprijzen door beperkte waarderealisatie op exportmarkten.
