Dag Jack,
Lang geleden. Hopelijk gaat alles goed met je. En van de runderen hoop ik hetzelfde J
Jij geeft aan dat je de problemen ziet en dat siert je vind ik. Vele mensen lopen immers nog steeds met oogkleppen rond en willen een en ander nog niet onder ogen zien.
Over je mogelijke oplossingen ben ik echter minder enthousiast. Zo zouden volgens jou de ecologische problemen opgelost geraken doordat de bevolking in de nabije toekomst wel zal gehalveerd worden: door een virus, of door gebrek aan olie, of andere mogelijke rampen.
Is dat niet een beetje een zielige oplossing? In Duisburg kwamen onlangs twintig mensen om in de Love Parade. Als iemand daar opmerkt: “jongens, er is hier teveel volk, dit loopt verkeerd af!”, dan ga jij toch ook niet zeggen: “er stikken er hier meteen wel wat, en dan is het vanzelf wel opgelost!” ?
Een decimering van de wereldbevolking zou naar alle waarschijnlijkheid met erg veel leed gepaard gaan. Ik ben vegetariër omdat ik vermijdbaar leed probeer te vermijden. Dus ik heb liever andere oplossingen. Preventieve oplossingen. Anders gaan consumeren moet ons in de goede richting brengen. Misschien zijn er mensen te veel op de aarde – zeker als we consumeren zoals nu – maar indien nodig kunnen we die aantallen hopelijk ook op een meer mensvriendelijke wijze naar beneden helpen dan door te wachten op natuurrampen. Nogmaals: dat lijkt me maar een armzalige oplossing. En als je dan zegt dat we nu beter niet besparen op energie om de oplossing wat sneller te doen komen… neen, dan ga ik daar niet mee mee.
Terug naar je probleemstelling. Ik ben het grotendeels met je eens, maar terzelfder tijd is ze al meer dan een beschrijving: ze is al een deel invulling en interpretatie. En vanuit het oogpunt van de veehouderij komt er ook nog veel wishful thinking bij: mensen die hun geld verdienen met veeteelt zien de vraag stijgen en willen er alles aan doen om te voorzien in het aanbod, mogelijke ecologische rampen ten spijt.
Ik ga niet dom doen: vandaag ziet het er inderdaad naar uit dat de vraag naar vlees sterk omhoog gaat, vooral dankzij de vraag in de opkomende landen. Maar ik ben er niet van overtuigd dat dat moet en zal gebeuren, of zal blijven duren. Ik wil dus helemaal niet uitgaan van die business as usual scenario’s. Er is een bewustzijn rond vleesconsumptie op gang aan het komen. Waarom daar niet op inzetten? Zoeken naar alternatieven: voor productie én voor consumptie. Zoeken naar steunmaatregelen om de transitie te kunnen maken. Zoeken naar manieren om aan schadebeperking te doen. We kunnen beter dan te zitten wachten op een planetaire ramp, op de laatste druppel olie, de laatse slok zuiver water of het smelten van het laatste stukje poolijs.
Noem me gek of naïef, maar ik denk dat optimisme een morele plicht is. Ik sluit af met een anecdote waaraan ik heel even moest denken:
Aan het begin van de jaren '80 werd er op een basisschool in Boston een enquête gehouden over de waarschijnlijkheid van een kernoorlog. Alle kinderen op één na dachten dat het einde van de wereld nabij was. Toen aan het kind met de afwijkende mening werd gevraagd waarom het niet in de kernoorlog geloofde zei het: omdat mama en papa er actie tegen voeren.
Het ga je goed!
